Będąc osobą niepełnosprawną możesz i powinieneś studiować. Zdobycie wyższego wykształcenia zwiększa możliwości znalezienia pracy. Pamiętaj, osobom wykształconym żyje się łatwiej. Jednak przed podjęciem decyzji sprawdź, jakie trudności możesz napotkać i jak je pokonać.

Studiować może każda osoba posiadająca świadectwo dojrzałości. Na uczelniach państwowych, rozpoczynasz studia po zdaniu egzaminów lub przebyciu rozmowy kwalifikacyjnej. Tryb przyjmowania na studia określa senat uczelni. Jeśli przewidziane są egzaminy, rekrutację przeprowadza komisja rekrutacyjna. A wyniki są jawne. Od decyzji komisji można się odwoływać w terminie 14 dni. Jednak decyzja rektora jest ostateczna.

Osoby ubiegające się o przyjęcie wnoszą opłatę ustaloną przez rektora, ale nie wyższą od określonej przez ministra edukacji narodowej. Aktualnie wynosi ona na kierunkach, gdzie przewidywany jest test 80 zł, na pozostałych -75 zł. Można studiować na dowolnej liczbie kierunków wg. indywidualnego programu studiów, na zasadach ustalonych przez radę wydziału lub inny organ wskazany w statucie uczelni.

Zanim zdecydujesz się na studia, skontaktuj się z dziekanatem. Porozmawiaj o możliwościach, jakie uczelnia stwarza osobom niepełnosprawnym. Likwidacja barier architektonicznych i wprowadzanie udogodnień zależy od możliwości finansowych uczelni. Pytaj, czy na zajęciach będzie można używać maszyny brajlowskiej, albo czy sale będą dobrze nagłośnione.

Zastanawiając się nad wyborem uczelni, trzeba pamiętać, że uczelnie państwowe w trybie dziennym są bezpłatne, natomiast za niepaństwowe trzeba płacić. Studiując na uczelniach państwowych w trybie wieczorowym, zaocznym lub eksternistycznym, za naukę też trzeba płacić. Szkoły prywatne same ustalają koszty czesnego, egzaminów poprawkowych i innych.

Wybierając szkołę niepaństwową, należy sprawdzić, czy jest wpisana do rejestru MEN oraz czy wśród wykładowców są nauczyciele akademiccy ze stopniem naukowym.

Niektóre ze szkół powołują pełnomocnika rektora ds. osób niepełnosprawnych. Powołanie instytucji rzecznika jest autonomiczną decyzją władz uczelni. Jedna z takich instytucji, Biuro Pełnomocnika Rektora ds. Osób Niepełnosprawnych, działa przy Uniwersytecie Warszawskim. Zajmuje się m.in. organizacją transportu, organizowaniem asystentów, wypożyczaniem sprzętu, np. notesów brajlowskich, koordynacją przyznawania pokojów studentom mającym kłopoty z poruszaniem się.

Jeśli na uczelni nie ma pełnomocnika ani osoby, która pełni jego funkcje, żeby czuć się mniej bezradnym, należy skontaktować się z samorządem studenckim. Pamiętaj, że samorząd reprezentuje wszystkich studentów i że tworzą go studenci. Być może nic nie stoi na przeszkodzie, żebyś sam zaangażował się w jego działania.

Studiowanie wiąże się z koniecznością ponoszenia dodatkowych opłat, np. za akademik, dojazdy, czy asystenta. Nie przerażaj się tym, sprawdź, jakie propozycje ma dla ciebie uczelnia. Istnieje możliwość, że otrzymasz choć jedno z wymienionych niżej stypendiów: za dobre wyniki w nauce, ministra edukacji narodowej za osiągnięcia naukowe, stypendium socjalne, specjalne dla studentów niepełnosprawnych, albo stypendium ufundowane przez np. prezydenta miasta. Istnieje też możliwość otrzymania dopłaty do zakwaterowania albo zapomogi. Każda uczelnia rządzi się swoimi prawami.

Jeśli nie możesz wychodzić z domu, a chcesz studiować, powinieneś skontaktować się z wybraną przez ciebie uczelnią i umówić na rozmowę z rektorem. Jeśli szkoła prowadzi zajęcia eksternistyczne, twoja chęć studiowania nie powinna nikogo zadziwić. Jeśli szkoła jeszcze tego nie praktykowała, być może jest to dobry dla niej moment, żeby zacząć. Ale pamiętaj, to Ty musisz chcieć się uczyć.

Adresy szkół wyższych znajdziesz na stronach www.men.waw.pl www.powitanie.com.pl. W kuratoriach powinieneś mieć dostęp do "Informatora dla kandydatów na studia wyższe".

Pełnomocnicy ds. osób niepełnosprawnych na uczelniach

Program "Student" - wsparcie finansowe dla studiujących osób niepełnosprawnych